คอขวดชิปจีนลามถึงต้นน้ำ กดดันต้นทุน AI–สมาร์ทโฟน

แรงหนุนจาก AI ทำให้คอขวดในห่วงโซ่ชิปขยายจาก GPU และหน่วยความจำ ไปสู่ตัวเก็บประจุ ชิปกำลังไฟฟ้า วัสดุแผงวงจร และวัสดุผลิตชิป ส่งผลให้หลายบริษัทเริ่มขึ้นราคา ขณะเดียวกัน Cambricon เตือนว่าต้นทุนวัตถุดิบสูงอาจกดดันกำไร แม้ demand AI chip จีนยังแข็งแรง ด้าน Xiaomi, Oppo และ Vivo ต้องลดเป้าหมายส่งมอบสมาร์ทโฟนจากต้นทุนและชิ้นส่วนขาดแคลน ภาพรวมจึงชี้ว่า AI boom เป็นบวกต่อต้นน้ำ แต่กดดันปลายน้ำที่ส่งผ่านต้นทุนได้จำกัด

1) ภาพรวม: ปัญหาขาดแคลนไม่ได้อยู่แค่ GPU และ Memory

แรงซื้อจาก AI ทำให้ปัญหาราคาชิปแพงเริ่มลามจาก GPU และหน่วยความจำ ไปยังชิ้นส่วนต้นน้ำที่เคยไม่ค่อยถูกจับตา เช่น ชิปกำลังไฟฟ้า ตัวเก็บประจุ แผ่นทองแดงลามิเนต ผ้าใยแก้ว วัสดุทำแผงวงจร ก๊าซอุตสาหกรรม วาล์ว และชิ้นส่วนเซรามิกที่ใช้ในเครื่องจักรผลิตชิป ซึ่งอาจกลายเป็นคอขวดใหม่ของการขยายศูนย์ข้อมูล AI ทั่วโลก

2) ชิ้นส่วนพลังงานและตัวเก็บประจุเริ่มมีอำนาจต่อรองสูงขึ้น

AI server ใช้ตัวเก็บประจุมากกว่า server ทั่วไปประมาณ 3–10 เท่า ทำให้คำสั่งซื้อชิ้นส่วนไฟฟ้าเต็มกำลังผลิต และผู้ผลิตเริ่มขึ้นราคา เช่น Murata จะขึ้นราคาชิ้นส่วนที่ใช้ใน AI server และรถยนต์ระดับสูงราว 10–40% ตั้งแต่เดือนกรกฎาคม ขณะที่กลุ่มตัวเก็บประจุชนิดอื่น เช่น aluminium electrolytic, film capacitor และ supercapacitor ก็ทยอยขึ้นราคาตาม

3) ชิปกำลังไฟฟ้าและวัสดุแผงวงจรก็ถูกดันราคา

ผู้ผลิตชิปกำลังไฟฟ้า เช่น Infineon, Texas Instruments และ Yangjie Technology ปรับขึ้นราคาเช่นกัน โดย Yangjie แจ้งลูกค้าว่าจะขึ้นราคาสินค้าทั้งหมด 10–15% ตั้งแต่เดือนกรกฎาคม จากต้นทุน wafer โลหะ และวัสดุแพ็กเกจที่สูงขึ้น ขณะเดียวกัน ฝั่งแผงวงจรที่ใช้ใน AI accelerator และระบบเครือข่ายความเร็วสูงก็มีความต้องการวัสดุคุณภาพสูงเพิ่มขึ้น เช่น copper foil, glass fabric, copper-clad laminate และ prepreg ทำให้ Kingboard Laminates ขึ้นราคาหลายรอบ รอบละมากกว่า 10%

ตารางที่ 1: คอขวดใหม่ในห่วงโซ่ชิปจากแรงหนุน AI

จุดคอขวดใหม่	ใช้ในสินค้า / ระบบใด	สาเหตุที่ตึงตัว	ตัวอย่างบริษัทที่เกี่ยวข้อง	ผลกระทบต่อราคา / อุตสาหกรรม
ตัวเก็บประจุ	AI server, data center, รถยนต์ไฟฟ้าระดับสูง	AI server ใช้ตัวเก็บประจุมากกว่า server ทั่วไป 3–10 เท่า	Murata, Taiyo Yuden, Nichicon, Nippon Chemi-Con, Jianghai Electronics	Murata เตรียมขึ้นราคา 10–40% ตั้งแต่ ก.ค. สะท้อน pricing power ของชิ้นส่วนต้นน้ำ
ชิปกำลังไฟฟ้า	ระบบจ่ายไฟใน AI server, data center, EV, ระบบอุตสาหกรรม	คำสั่งซื้อเต็มกำลังผลิต และต้นทุน wafer / โลหะ / วัสดุแพ็กเกจสูงขึ้น	Infineon, Texas Instruments, Yangjie Technology	Yangjie ขึ้นราคาทั้งสายสินค้า 10–15% ตั้งแต่ ก.ค.
Silicon Carbide	อุปกรณ์กำลังไฟฟ้าประสิทธิภาพสูง	ใช้กับระบบที่ต้องรับแรงดันสูงและลดการสูญเสียพลังงาน	Yangjie Technology, Infineon	คำสั่งซื้อธุรกิจ SiC ของ Yangjie อยู่ในภาวะ “เต็ม”
วัสดุแผงวงจร	AI accelerator, high-speed switch, server board	AI server ต้องใช้แผงวงจรหลายชั้นและส่งสัญญาณความเร็วสูง	Kingboard Laminates และผู้ผลิต copper foil / glass fabric / prepreg	Kingboard ขึ้นราคาหลายรอบ แต่ละรอบมากกว่า 10%
วัสดุและชิ้นส่วนเครื่องจักรผลิตชิป	เครื่องจักรผลิตชิป, fab, packaging	การลงทุนผลิตชิปเพิ่ม ทำให้ก๊าซอุตสาหกรรม วาล์ว และชิ้นส่วนเซรามิกตึงตัว	ผู้ผลิต industrial gas, valve, ceramic parts	อาจกลายเป็นคอขวดใหม่ของการขยายกำลังผลิตชิป

4) Cambricon สะท้อนอีกด้าน: AI chip จีนโตแรง แต่ต้นทุนเริ่มกดดัน

Cambricon ออกประกาศเตือนว่า ราคาวัตถุดิบต้นน้ำที่สูงขึ้นอาจกระทบผลประกอบการ หลังหุ้นปรับขึ้นแรงมาก โดยราคาหุ้นเคยเพิ่มขึ้นมากกว่า 2 เท่าในไตรมาส 2 ก่อนปรับลงหลังข่าวเตือน บริษัทระบุว่าความต้องการชิปในประเทศที่แข็งแรงทำให้อุปทานต้นน้ำตึงตัวและราคาจัดซื้อสูงขึ้น ขณะเดียวกันการแข่งขันใน AI chip ก็เข้มข้นขึ้น

5) Valuation ของ Cambricon สูงมาก ทำให้ตลาดเริ่มระวัง

Cambricon ระบุว่าราคาหุ้น ณ วันที่ 30 มิ.ย. อยู่ที่ 1,595.55 หยวน/หุ้น โดยมีค่า P/E 368.97 เท่า และ P/B 77.88 เท่า สูงกว่าค่าเฉลี่ยอุตสาหกรรมมาก ขณะที่บริษัทอยู่ในช่วงเติบโตและยังมีความเสี่ยงจากห่วงโซ่อุปทาน เพราะบริษัทและบริษัทย่อยบางส่วนอยู่ในรายชื่อควบคุมของสหรัฐฯ ซึ่งอาจกระทบเสถียรภาพการจัดหาชิ้นส่วน

6) ฝั่งสมาร์ทโฟนถูกบีบจากต้นทุนและของขาด

ผลกระทบจากต้นทุนชิ้นส่วนและการขาดแคลนไม่ได้จำกัดแค่ AI server แต่ลามมาถึงสมาร์ทโฟน โดย Xiaomi, Oppo และ Vivo ปรับลดเป้าหมายการส่งมอบปี 2026 อีกครั้ง บางรายลดลงได้ถึง 30% เพราะต้นทุนสูงและชิ้นส่วนขาดแคลน โดย Xiaomi ลดเป้าหมายลงอีก 30% เหลือราว 95 ล้านเครื่อง และยังเตือนซัพพลายเออร์ว่าอาจปรับลดอีกหากภาวะห่วงโซ่อุปทานไม่ดีขึ้น

7) ภาพเชื่อมโยง: AI ดูดทรัพยากร ทำให้ตลาดปลายน้ำบางส่วนชะลอ

ในภาพรวมสะท้อนว่า AI กำลังดูดกำลังผลิตและวัสดุสำคัญในห่วงโซ่เทคโนโลยี ทำให้ผู้ผลิตต้นน้ำมีอำนาจขึ้นราคา แต่ผู้ผลิตปลายน้ำที่กำไรบางกว่า เช่น สมาร์ทโฟน ต้องลดเป้าหมายการผลิต ขณะที่ผู้ผลิตชิป AI อย่าง Cambricon แม้ได้แรงหนุนจาก demand ในประเทศ แต่ก็ต้องเจอความเสี่ยงจากต้นทุนวัตถุดิบ ราคาแพงของชิ้นส่วน และ valuation ที่ตึงตัว

ตารางที่ 2: ใครได้ประโยชน์ ใครถูกกดดันจากต้นทุนชิ้นส่วนสูงขึ้น

กลุ่มธุรกิจ	ผลกระทบ	เหตุผลหลัก	ตัวอย่างบริษัท / หุ้น
ผู้ผลิตตัวเก็บประจุ / MLCC	บวก	AI server ใช้ชิ้นส่วนมากขึ้น และลูกค้าแย่งกำลังผลิต	Murata, Taiyo Yuden, Nichicon, Nippon Chemi-Con, Jianghai Electronics
ผู้ผลิตชิปกำลังไฟฟ้า	บวก	Data center ต้องใช้ระบบจ่ายไฟที่เสถียรและประหยัดพลังงาน	Infineon, Texas Instruments, Yangjie Technology
วัสดุแผงวงจร / PCB upstream	บวก	AI accelerator และ switch ความเร็วสูงต้องใช้วัสดุคุณภาพสูง	Kingboard Laminates, ผู้ผลิต copper-clad laminate, glass fabric, prepreg
ผู้ผลิต AI chip จีน	ผสม	demand แข็งแรง แต่ต้นทุนวัตถุดิบและ supply chain เสี่ยงสูงขึ้น	Cambricon
สมาร์ทโฟนจีน	ลบ	ต้นทุนชิ้นส่วนสูงขึ้น แต่ส่งผ่านราคาได้ยาก โดยเฉพาะรุ่นกลาง–ล่าง	Xiaomi, Oppo, Vivo, Honor
ผู้บริโภคปลายน้ำ	ลบ	ราคาชิ้นส่วนสูงอาจถูกส่งผ่านไปยังราคาสินค้า	ผู้ซื้อสมาร์ทโฟน / อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์

มุมมองของ InnovestX

เรามองว่า 1) ผู้ได้ประโยชน์จากการขึ้นราคา กลุ่มที่น่าสนใจคือผู้ผลิตชิ้นส่วนต้นน้ำที่มีอำนาจต่อรองสูง เช่น Murata, Taiyo Yuden, Nichicon, Nippon Chemi-Con, Jianghai Electronics, Infineon, Texas Instruments, Yangjie Technology 2) ผู้ถูกกดดันจากต้นทุน กลุ่มปลายน้ำอย่างสมาร์ตโฟนจีนและชิป AI ที่มูลค่าหุ้นขึ้นแรง เช่น Cambricon , Xiaomi เพราะแม้ความต้องการ AI ยังแข็งแรง แต่ต้นทุนที่สูงขึ้นอาจทำให้ผลบวกกระจุกอยู่ที่ซัพพลายเออร์ต้นน้ำมากกว่าผู้ผลิตอุปกรณ์ปลายทาง

ตารางที่ 3: ประเด็นเฉพาะของ Cambricon และสมาร์ทโฟนจีน

บริษัท / กลุ่ม	ข่าวสำคัญ	ตัวเลขสำคัญ	ความเสี่ยงหลัก
Cambricon	เตือนว่าราคาวัตถุดิบต้นน้ำที่สูงขึ้นอาจกระทบผลประกอบการ	หุ้นเคยขึ้นมากกว่า 2 เท่าใน 2Q ก่อนปรับลงหลังคำเตือน	ต้นทุนวัตถุดิบสูง, การแข่งขัน AI chip รุนแรง, supply chain ไม่เสถียรจาก Entity List
Cambricon valuation	บริษัทเตือนความเสี่ยงราคาหุ้นขึ้นเร็วและ valuation สูง	ราคาหุ้นวันที่ 30 มิ.ย. 1,595.55 หยวน, P/E 368.97 เท่า, P/B 77.88 เท่า	ราคาหุ้นสะท้อนความคาดหวังสูงมาก หาก margin หรือ growth สะดุดอาจถูกขายทำกำไร
Xiaomi	ลดเป้าหมายส่งมอบสมาร์ทโฟนปี 2026 อีกครั้ง	ลดเป้าหมายลงอีก 30% เหลือราว 95 ล้านเครื่อง	ชิ้นส่วนขาดแคลน, ต้นทุนสูง, ความเสี่ยงปรับลดเป้าเพิ่ม
Oppo / Vivo	ลดเป้าหมายส่งมอบเช่นกัน	เป้าหมายลดลงเหลือต่ำกว่า 90 ล้านเครื่อง	แข่งขันสูง และมีข้อจำกัดด้าน supply
Honor	เตือนว่าอาจรักษา momentum การเติบโตไม่ได้	ปี 2025 ส่งมอบสูงสุดเป็นประวัติการณ์ 71 ล้านเครื่อง	ฐานสูงจากปีก่อน และ supply-chain ไม่เอื้อ
ภาพรวมสมาร์ทโฟนจีน	ผู้ผลิตหลายรายลดเป้าส่งมอบจากต้นทุนและของขาด	บางรายลดเป้ามากถึง 30%	ตลาดมือถือรุ่นกลาง–ล่างถูกกดดันหนักกว่ากลุ่มพรีเมียม

ข้อสงวนสิทธิ์
ข้อมูล ความเห็น บทวิเคราะห์ ราคา การคาดการณ์ และ/หรือ ข้อมูลอื่นใด (“ข้อมูล”) ที่ปรากฏ จัดทำขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ในการให้ข้อมูลทั่วไปเท่านั้น โดยมีที่มาจากแหล่งข้อมูลสาธารณะที่เชื่อว่าเชื่อถือได้ บริษัทหลักทรัพย์ อินโนเวสท์ เอกซ์ จำกัด (“INVX”) ไม่รับรองความถูกต้อง ครบถ้วน หรือความเป็นปัจจุบันของข้อมูลดังกล่าว โดยเป็นข้อมูล ณ วันที่เผยแพร่และอาจเปลี่ยนแปลงได้โดยไม่ต้องแจ้งให้ทราบล่วงหน้า ข้อมูลนี้ไม่ถือเป็นการรับประกันราคาหรือผลตอบแทน คำแนะนำการลงทุน การเสนอซื้อหรือขายหลักทรัพย์ หรือชักชวนให้เสนอซื้อหรือเสนอขายหลักทรัพย์ใด INVX และ/หรือ กรรมการ พนักงาน และลูกจ้างของ INVX ไม่รับผิดชอบต่อความเสียหายอันเป็นผลมาจากหรือเกี่ยวข้องกับการใช้ข้อมูลดังกล่าว

INVX และธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) (“ธนาคารฯ”) เป็นบริษัทย่อยที่บริษัท เอสซีบี เอกซ์ จำกัด (มหาชน) (SCBX) เป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับธนาคารฯ มีวัตถุประสงค์เพื่อใช้ในการเปรียบเทียบเท่านั้น INVX และ/หรือ บริษัทในเครือ SCBX อาจเป็นที่ปรึกษาทางการเงิน ผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์ ผู้ออกและเสนอขายหุ้นกู้ที่มีอนุพันธ์แฝง หรือ ตราสารแสดงสิทธิการฝากหลักทรัพย์ต่างประเทศ บนหลักทรัพย์ที่ปรากฏอยู่ในรายงานฉบับนี้ รวมถึงอาจมีการทำธุรกรรมอื่นใดในหลักทรัพย์ที่ถูกกล่าวถึง อันอาจก่อให้เกิดความขัดแย้งทางผลประโยชน์ได้ ผู้ลงทุนควรทำความเข้าใจลักษณะสินค้า เงื่อนไขผลตอบแทน และความเสี่ยง ก่อนตัดสินใจลงทุน